Ηράκλειο, χοχλιοί μπουμπουριστοί με ρακή (video)

 

Τι να πρωτοπούμε και τι να πρωτοθαυμάσουμε. Πολλά είναι τα αξιοθέατα αυτής της πόλης. Έμβλημά της όμως είναι τα τείχη. Να μιλήσουμε για το λιμάνι, για το Κάστρο, για το ναό του Αγίου Τίτου ή του Αγίου Μάρκου, την Κρήνη του Μοροζίνι (που βρίσκεται στο κέντρο της πόλης και εγκαινιάστηκε από τον Βενετό διοικητή Φραγκίσκο Μοροζίνι το 1628), την Κρήνη Μπέμπο (που χρονολογείται από το 1588), για το μεσαιωνικό μοναστήρι Αγκαράθου (που αναφέρεται σε χειρόγραφο του 16 αιώνα που φυλάσσεται στο Βρετανικό Μουσείο), για το αρχαιολογικό μουσείο, το ιστορικό και εθνογραφικό, για το Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη; Ο,τι και να πούμε για το Ηράκλειο είναι λίγο.

Ξεκινάμε τη βόλτα μας από τα τείχη. Είναι από τα σημαντικότερα μνημεία της Βενετοκρατίας. Η κατασκευή του φρουρίου άρχισε το 1462 με σχεδιαστή τον Μικέλε Σανμικέλι από τη Βερόνα και χρειάσθηκε πάνω από ένας αιώνας για να το τελειώσουν. Tα τείχη είχαν μήκος περισσότερα από 4 χιλιόμετρα. Το σχήμα τους ήταν τρίγωνο και είχαν επτά προμαχώνες. Η στρατηγική σημασία του λιμανιού, αλλά κυρίως των οχυρώσεων αποδείχτηκε όταν η πόλη πολιορκήθηκε. Η πολιορκία από τους Τούρκους κράτησε 21 χρόνια και ήταν μια από τις μεγαλύτερες στην ιστορία. Η τελική παράδοση έγινε το 1669 αφού είχαν σκοτωθεί 100.000 Τούρκοι και 30.000 Βενετοί. Η τουρκική κατοχή δυσανασχέτησε πολύ τους Κρητικούς λόγω του αναγκαστικού προσηλυτισμού στο Ισλάμ. Από το 1820 κι έπειτα, συνεχής ανταρτοπόλεμος διεξαγόταν εναντίον των Τούρκων.

Το Ηράκλειο είναι η πέμπτη σε μέγεθος πόλη της Ελλάδας. Ο πληθυσμός της (101.634) αυξήθηκε μετά το 1913 που πραγματοποιήθηκε η Ένωση της Κρήτης με την Ελλάδα. Λόγω της στρατηγικής του θέσης έγινε στόχος για τις γερμανικές δυνάμεις εισβολής το 1941. Ο γερμανικός βομβαρδισμός κατά τη διάρκεια της Μάχης της Κρήτης προκάλεσε μεγάλες καταστροφές και μετά τον πόλεμο η πόλη ξαναχτίστηκε σε μεγάλη έκταση.

Το Ηράκλειο είναι η πρωτεύουσα της Κρήτης και του νομού Ηρακλείου. Αρχικά πρωτεύουσα της Κρήτης ήταν τα Χανιά. Το διοικητικό κέντρο της Κρήτης μεταφέρθηκε στο Ηράκλειο το 1971. Oι πρώτες εγκαταστάσεις στην περιοχή του Hρακλείου χρονολογούνται στη Nεολιθική Eποχή. H σημαντικότερη ακμή σημειώθηκε την περίοδο του μινωικού πολιτισμού, κατά την οποία αναπτύχθηκαν αξιολογότατα κέντρα, με γνωστότερα την Kνωσό, τη Φαιστό και τα Mάλια. Παρακμή της περιοχής σημειώθηκε μετά τον 6ο αι. π.X., ενώ την περίοδο της ρωμαϊκής κατάκτησης πρωτεύουσα του νησιού έγινε η Γόρτυνα. Στα κατοπινά χρόνια η ιστορία του Hρακλείου συνδέθηκε με την εξέλιξη των άλλων περιοχών της Kρήτης, με σημαντικότερο γεγονός την πολιορκία του Χάνδακα από τους Tούρκους (1648-1669), από τους οποίους απελευθερώθηκε το 1898.

Ο περίβολος των τοίχων - σε σχήμα τριγώνου - διέθετε τέσσερις πόρτες: Την πόρτα του Μόλου, στο λιμάνι την πόρτα του Αγίου Γεωργίου η Λαζαρέτο, την πόρτα του Παντοκράτορα γνωστότερη και ως πόρτα των Χανίων και στη νότια πλευρά την πόρτα του Ιησού ή Καινούργια Πόρτα.  Στη συνέχεια του περιβόλου - και στο νοτιότερο σημείο - είναι ο προμαχώνας Μαρτινέγκο, που ήταν ο ψηλότερος και ο πιο απόρθητος. Εδώ, στη γενέτειρά του βρίσκεται και ο τάφος του Νίκου Καζαντζάκη (1883-1957). Λιτός και απέριττος, όπως το ήθελε ο μεγάλος συγγραφέας. Στο βάθος διακρίνεται αχνά το ανθρωπόμορφο προφίλ του όρους Γιούχτας, όπου η μυθολογία τοποθετεί το σημείο ταφής του Δία.

Το Ηράκλειο (Βίντεο) είναι ο πιο πυκνοκατοικημένος νομός ανάμεσα στον Ψηλορείτη και στα Λασιθιώτικα όρη, ο νομός που ανέπτυξε τα σημαντικότερα κέντρα του μινωικού πολιτισμού και συγκεντρώνει τους περισσότερους επισκέπτες. Είναι ο πλουσιότερος και ο μεγαλύτερος και χωρίζεται σε επτά επαρχίες.

Πίσω από τις χιλιάδες ξενόγλωσσες επιγραφές υπάρχουν πάντα οι προσόψεις των κλασικιστικών μεγάρων της οδού 25ης Αυγούστου - της Puga Maistra των Ενετών- ως υπενθύμιση της εποχής που το Ηράκλειο αποσπάται από τον οθωμανικό ζυγό και οραματίζεται όψη ευρωπαϊκή και μέλλον ανάλογο. Υπάρχει δυο βήματα δίπλα ο ναός του Αγίου Τίτου, σύνορο με την ενετική Armeria, όπου τώρα το Δημαρχείο, μεσοτοιχία με τη Λότζια, που από τα τοξευτά της παράθυρα ατενίζει τα Λιοντάρια της Κρήνης Μοροζίνη, απέναντι από την τοξοστοιχία του Αγίου Μάρκου, προστάτη Αγίου της Γαληνοτάτης. Από εκεί η οδός Δαιδάλου, παράλληλα με τα απομεινάρια του βυζαντινού τείχους, οδηγεί στην πλατεία Ελευθερίας όπου ο περιπατητής θα βρει το Αρχαιολογικό Μουσείο στη θέση Εφτά Μπαλτάδες, στα τείχη όπου απ' το 1648 ως το 1669 αποδεκατίστηκε το άνθος των Οθωμανών πολιορκητών.

Το μινωικό παλάτι της Κνωσού βρίσκεται πέντε χιλιόμετρα νοτιοανατολικά από το Ηράκλειο, στην κοιλάδα του ποταμού Καίρατου. Ο ποταμός πηγάζει από τις Αρχάνες, διασχίζει την Κνωσό και εκβάλλει στον Κατσαμπά, το μινωικό λιμάνι της Κνωσού.  Στα χρόνια  εκείνα είχε τρεχούμενο νερό όλη τη διάρκεια του χρόνου και οι γύρω λόφοι καλύπτονταν από βελανιδιές και κυπαρίσσια, εκεί που σήμερα βλέπουμε ελιές και αμπέλια. Η επί 9.000 χρόνια συνεχής κατοίκηση της περιοχής έχει επιφέρει μεγάλες αλλαγές στο φυσικό περιβάλλον, που δεν μας επιτρέπουν εύκολα να φαντασθούμε το πραγματικό μινωικό τοπίο.  Ο πρώτος οικισμός στην Κνωσό χρονολογείται γύρω στο 7.000 π.Χ., στη Νεολιθική Εποχή.

Η οικονομική, κοινωνική και πολιτική ανάπτυξη του οικισμού οδήγησε κατά τα τέλη της δεύτερης χιλιετίας π.Χ. στην ανέγερση του μεγαλοπρεπούς ανακτόρου της Κνωσού. Η Κνωσός αποτέλεσε έδρα του μυθικού βασιλιά Μίνωα και το κυριότερο κέντρο εξουσίας στην Κρήτη. Πολύπλοκο και πολυδαίδαλο στο σχέδιό του, δημιούργησε την εντύπωση στους ερευνητές ότι ήταν η κατοικία της λάβρυος, του διπλού πελέκεως, του ιερού συμβόλου που βρέθηκε χαραγμένο στους τοίχους και τους πεσσούς - στύλους του ανακτόρου. Έτσι, ο λαβύρινθος κατέληξε να σημαίνει κτίριο πολύπλοκο που δεν είναι εύκολο, μάλλον αδύνατον να βρει κανείς την έξοδό του.

Ο Μίνως με το χρυσό σκήπρο που του είχε χαρίσει ο Δίας κατάφερε να ενώσει τις πολιτείες της Κρήτης και να κυριαρχήσει στην περιοχή. Ωργάνοσε το κράτος του με τρόπο θαυμαστό. Την απονομή της δικαιοσύνης στα χωριά την ανέθεσε στον Τάλω, ένα χάλκινο γίγαντα που τον εξόντωσαν οι Αργοναύτες όταν έφτασαν στο νησί με τη μάγισσα Μήδεια. Πλούσια η ιστορία της Κρήτης με ήρωες θεούς της αρχαιότητας. Πιο χαρακτηριστική περίπτωση είναι ο Μινώταυρος, καρπός του έρωτα της Πασιφάης και του ταύρου. Ο Μινώταυρος με κεφάλι ταύρου και σώμα ανθρώπου κατοικούσε στο Λαβύρινθο και τρεφόταν από ανθρώπινο κρέας. Κάθε χρόνο οι Αθηναίοι έπρεπε να πληρώνουν φόρο στον Μίνωα επτά αγόρια και επτά κορίτσια , τροφή στον Μινώταυρο. Το τέρας αυτό τελικά κατόρθωσε να το εξοντώσει ο Θησέας.

Το πρώτο αυτό ανάκτορο καταστρέφεται κατά το 1.700 π.Χ. περίπου, αλλά ξανακτίζεται  για να καταστραφεί οριστικά πια από φωτιά το 1350 π. Χ. Έκτοτε ο χώρος του ανακτόρου μετατρέπεται σε ιερό άλσος της Ρέας, αλλά δεν ξανακατοικείται.

Το ανάκτορο της Κνωσού ( Βίντεο) αποτελεί το μνημειακό σύμβολο του μινωικού πολιτισμού σε ότι αφορά την κατασκευή, χρήση πολυτελών υλικών, αρχιτεκτονικού σχεδίου, προηγμένων τεχνικών δόμησης και το εντυπωσιακό μέγεθος του.

Η πρώτη ανασκαφή μεγάλης έκτασης έλαβε χώρα το 1878 από τον εύπορο φιλότεχνο Ηρακλειώτη Μίνωα Καλοκαιρινό, ενώ η Κρήτη βρισκόταν ακόμη υπό τουρκική κατοχή. Ο Καλοκαιρινός ανέσκαψε τμήμα των δυτικών αποθηκών και έφερε στο φως πολλούς μεγάλους πίθους. Το Μάρτιο του 1900 ο sir Arthur Evans ανασκάπτει όχι μόνο το ανάκτορο αλλά και την ευρύτερη περιοχή της Κνωσού. Η ανασκαφή διαρκεί μέχρι το 1931.

Η επίσκεψη στο χώρο της Κνωσού ξεκινά από τη Δυτική Είσοδο του ανακτόρου και ακολουθεί κυκλική φορά. Περνώντας την είσοδο, ο επισκέπτης βρίσκεται στην πλακόστρωτη Δυτική Αυλή, την οποία οριοθετούσαν τρεις τελετουργικοί δρόμοι σε σχήμα τριγώνου. O χώρος είχε ιερό χαρακτήρα που φαίνεται και από την ύπαρξη δύο χαμηλών βωμών. Αριστερά, υπάρχουν τρεις λάκκοι σε κυλινδρικό σχήμα, οι  Κουλούρες κατά τον Έβανς. Πρόκειται για δεξαμενές απόθεσης προσφορών από τις τελετουργίες που γίνονταν στη Δυτική Αυλή.

Συνεχίζοντας την πορεία του ο επισκέπτης συναντά δεξιά του, σε χαμηλότερο επίπεδο, κατάλοιπα της Προανακτορικής Εποχής (πριν το 2.000 π.Χ.) και ακόμη παλιότερα, από τον Νεολιθικού οικισμό. Στο νότιο πρόπυλο υπήρχε η μεγάλη σκάλα που οδηγούσε στον πρώτο όροφο, εκεί που μένανε οι ευγενείς. Και λίγο πιο πέρα, στη νότια είσοδο, μπορούμε να θαυμάσουμε το αντίγραφο της τοιχογραφίας, που έχει για τίτλο «ο πρίγκιπας με τα κρίνα». Το πρωτότυπο βρίσκεται στο αρχαιολογικό μουσείο του Ηρακλείου. Στη δυτική πτέρυγα (τριώροφη κατά τον Εβανς), στη βόρεια άκρη της, είναι η αίθουσα του θρόνου και στην προέκταση του κέντρου της αυλής βρίσκονται τα ερείπια του τριμερούς ιερού, ενώ στην ανατολική πλευρά είναι τα βασιλικά διαμερίσματα, το μέγαρο της βασίλισσας και οι τοιχογραφίες των δελφινιών. Η βασιλική έπαυλη ήταν επίσης διώροφη και χρονολογείται γύρω στο τέλος της νεοανακτορικής Περιόδου. Ο Έβανς, μετά την ανακάλυψη του ανακτόρου της Κνωσού προχώρησε σε αναστηλώσεις και ανακατασκευές των ερειπίων με μπετόν αρμέ. Φυσικά, υπάρχουν αντιρρήσεις για τη μεγάλη χρήση του μπετόν αρμέ, όμως ίσως χάρη σ' αυτήν μπορούμε σήμερα να πάρουμε μια ιδέα για την ιδιότυπη μινωική αρχιτεκτονική και το λαβυρινθώδες κτίσμα των ανακτόρων της Κνωσού.

Θεωρούμε δεδομένο πως θα πάτε στην Κνωσό, μάλλον και στο αρχαιολογικό μουσείο, σε αντίθετη περίπτωση είναι σαν να μη ταξιδέψατε στην Κρήτη. Αν όμως θέλετε να ολοκληρώσετε τις γνώσεις σας γύρω από τον μινωικό πολιτισμό να πάτε και στις Αρχάνες για να δείτε το νεκροταφείο  και το μικρό μουσείο. Είναι ένα από τα μοναδικά χωριά του νησιού με τόσο καλοδιατηρημένα νεοκλασικά και βενετσιάνικα σπίτια, τριγυρισμένο από περίφημους αμπελώνες.

Οι Σαρακηνοί κατέκτησαν την πόλη το 824 μ.Χ. και τη μετονόμασαν σε El Khandak (Φρούριο της Τάφρου) όταν έχτισαν τη μεγάλη τάφρο γύρω απ' αυτήν. Το Ηράκλειο  ανακαταλήφθηκε από τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία το 961 μ.Χ. μετά από πολλές αποτυχημένες προσπάθειες. Διακόσια χρόνια μετά η Αυτοκρατορία διαλύθηκε από τους Σταυροφόρους και η διακυβέρνηση της Κρήτης εκχωρήθηκε στους Βενετούς για 1.000 νομίσματα από ασήμι. Κατά τη διάρκεια της Βενετοκρατίας οι τέχνες άνθισαν και η "Κάντια", όπως τη μετονόμασαν οι Βενετοί, έγινε κέντρο των γραμμάτων και των τεχνών. Πολλοί διανοούμενοι και καλλιτέχνες βρήκαν καταφύγιο εκεί μετά την πτώση της Κωνσταντινούπολης το 1453.

Χρήσιμες πληροφορίες

Το Ηράκλειο είναι μια πολυσύχναστη πόλη ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου. Συνίσταται να ψάξετε για δωμάτιο πριν φτάσετε, ειδικά κατά τη διάρκεια του Αυγούστου. Αν ταξιδεύετε με αυτοκίνητο θα βρείτε χώρους στάθμευσης στη Χανιόπορτα και κάτω από το Αρχαιολογικό Μουσείο στη Μεσαιωνική τάφρο. Χρησιμοποιήστε τους και εκμεταλλευτείτε την ευκαιρία να δείτε τα ιστορικά μνημεία.

Καθώς ανεβαίνετε την οδό 25ης Αυγούστου θα αντιληφθείτε από τις πινακίδες των τουριστικών γραφείων ότι μπορείτε να διοργανώσετε κάθε είδους εκδρομή. Η Σαντορίνη, η Ρόδος και η Μύκονος είναι μερικά από τα πιο κοντινά τουριστικά νησιά. Μπορείτε ακόμα να οργανώσετε επισκέψεις στην Κνωσό, τη Φαιστό, τα Μάλια, το Ζάκρο, τη Γόρτυνα και το Φαράγγι της Σαμαριάς, τον Ψηλορείτη και το Ιδαίον Άντρον τη σπηλιά όπου κατά την παράδοση γεννήθηκε ο Δίας, το οροπέδιο της Νίδας και τα Ανώγεια όπου θα φάτε την καλύτερη μακαρονάδα της Κρήτης.

Αμμουδάρα, Λινοπεράματα, Παλαιόκαστρο, Αγία Πελαγία είναι μερικά από τα παραλιακά θέρετρα στα δυτικά του Ηρακλείου. Ανατολικά συναντάμε τη Νέα Αλικαρνασσό, τον Καρτερό, το Χάνι Κοκκίνη και τη Χερσόνησο που είναι από τα πιο οργανωμένα τουριστικά κέντρα του νομού. Ο Κόκκινος Πύργος, τα Μάταλα και ο Τσούτσουρας βρίσκονται στα νότια.

Τηλέφωνα: Αστυνομία 282243. Λιμεναρχείο 244956. Βενιζέλειο Νοσοκομείο 237502

Δήμος Ηρακλείου 399208

Ο καιρός στο Ηράκλειο

Το Αρχαιολογικό Μουσείο

Στα βήματα του Καζαντζάκη

Μόλις 21 χιλιόμετρα από το Ηράκλειο, μετά το Σκαλάνι (8,5 χλμ.), περνώντας μια πεδιάδα φυτεμένη με ελιές και αμπελώνες, ανηφορίζουμε 700 μέτρα ψηλά και φθάνουμε στη Μυρτιά, τη γενέτειρα του πατέρα του Νίκου Καζαντζάκη, καπετάν Μιχάλη.

Στην αρχή μπερδευτήκαμε να φτάσουμε γιατί το χωριό που υπάγεται στο δήμο Καζαντζάκη έχει διπλή ονομασία. Παλιότερα λεγόταν Βαρβάροι. (Από τότε που ο Νικηφόρος Φωκάς ο αυτοκράτορας του Βυζαντίου πήρε πίσω την Κρήτη τον 10ο αιώνα, δημιούργησε υπό τύπον «γκέτο» ορισμένα χωριά Αγαρηνών και αυτά ονομάστηκαν Βαρβάροι). Τα βήματα του Νίκου Καζαντζάκη που εκεί πέρασε τα παιδικά του χρόνια είναι φανερά σε κάθε γωνιά της Μυρτιάς.

Επισκεφθήκαμε το μουσείο του λογοτέχνη, που δόξασε , δίχασε, αγαπήθηκε και πολεμήθηκε όσο κανένας άλλος στην πατρίδα του, αλλά και σ όλο τον κόσμο. Στις αίθουσες του εκτίθενται προτομές, φωτογραφίες, ταξιδιωτικά έγγραφα, πρωτότυπες εκδόσεις, εξώφυλλα σε πάνω από 50 γλώσσες, χειρόγραφα του Καζαντζάκη, προγράμματα θεατρικών έργων. Στην κεντρική αίθουσα μικρά «διοράματα» σκηνικών από τα κυριότερα θεατρικά έργα του συγγραφέα προκαλούν το ενδιαφέρον του επισκέπτη. Εντυπωσιακή είναι και η βιτρίνα με κοστούμια πρωταγωνιστών ορισμένων θεατρικών του έργων. Σε άλλη αίθουσα οπτικοακουστικό πρόγραμμα στα ελληνικά, αγγλικά, γερμανικά και γαλλικά παρουσιάζει τη ζωή και το έργο του.

Φύγαμε από το χωριό Μυρτιά σοφότεροι. Ποιος να φανταζόταν ότι αυτό το αδούλωτο πνεύμα που έζησε στη Ρωσία και γνωρίστηκε με τον Λένιν ποτέ δεν υιοθέτησε το κομμουνιστικό ιδεώδες. Υπάρχει και σχετική δήλωσή του: «Ποτέ δεν έπαθα αυτή την πνευματική ψώρα».

Η ιδιωτική ζωή του Νίκου Καζαντζάκη, λεηλατήθηκε όσο ο βίος ολίγων επώνυμων. Ο μεγάλος έρωτας του, στάθηκε η Γερμανίδα Έλσα Λάνγκε, η πολυαγαπημένη, όπως την αποκαλεί στα γράμματά του. Με την Έλσα ο Καζαντζάκης έζησε έναν μεγάλο, βαθύ και σπαρακτικό έρωτα. Αρκεί να διαβάσει κανείς την αλληλογραφία του που συνεχίστηκε και στα κατοπινά χρόνια για να κατανοήσει το πάθος που τους συνέδεσε.

" Συλλογούμαι τους ανθρώπους που αγάπησα, τι χαρές και τι πίκρες τους έδωκα. Πικρότατη, χλωμότατη προβαίνει μέσα μου, χύνοντας όπως συνηθίζει, χοντρά, ζεστά δάκρυα απάνω στα χέρια μου, η Elisabeth... Πάντα, όταν τη θυμούμαι, με κυριεύει σφοδρή, ακατανίκητη επιθυμία να πεθάνω ".

Έχει κατηγορηθεί ως αναρχικός, κομμουνιστής, εθνικιστής, φασίστας, άθεος, θρησκόληπτος, σωβινιστής, μισογύνης, μηδενιστής.

Είναι χαρακτηριστικό πως στην ψηφοφορία για την είσοδο του στην Ακαδημία Αθηνών δεν έγινε μέλος για δύο ψήφους.

Αφορίστηκε, συκοφαντήθηκε, λατρεύτηκε, δεν πήρε το Νόμπελ γιατί δεν υποστηρίχτηκε από την επίσημη Ελλάδα και είναι σαφώς ο πιο πολυδιαβασμένος Έλληνας συγγραφέας παγκόσμια και αυτός που έχει κάνει πιο πολύ από οποιονδήποτε άλλο γνωστή την Ελλάδα στο εξωτερικό. Ήταν αυτό που λέμε "Ελεύθερο Πνεύμα".

ΕΔΩ, οι σελίδες του συγγραφέα κι
ΕΔΩ, οι ιστοσελίδες του Μουσείου Καζαντζάκη

Μετά τη Μυρτιά πήγαμε στις Αρχάνες (15 χλμ.) μια ιστορική κωμόπολη με 3.700 κατοίκους. Στην περιοχή η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως μινωικό ανάκτορο στην Τουρκογειτονιά, νεκροταφείο στο Φουρνί και μινωικό ναό στα Ανεμόσπηλια.

Στο δρόμο Ηρακλείου- Φαιστού, μόλις 1,5 χλμ. από τους Άγιους Δέκα, συναντάμε τα ερείπια της αρχαίας Γόρτυνας, πρωτεύουσα της ρωμαϊκής και πρωτοβυζαντινής Κρήτης, μια από τις μεγαλύτερες πόλεις της ανατολικής Μεσογείου. Από τα ερείπια το μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το Ωδείο (1ος αι. π.Χ.) όπου υπάρχουν χαραγμένα τα περίφημα κείμενα των νόμων της Γόρτυνας (5ος αι. π.Χ.). Εκεί υπάρχει και μια ποικιλία πλατάνου που διατηρεί τα φύλλα της όλο το χρόνο. Σύμφωνα με τη μυθολογία στις ρίζες του «συνευρέθηκαν» ο Δίας με την Ευρώπη και γεννήθηκαν ο Μίνως, ο Ραδάμανθυς και ο Σαρπηδών, γι αυτό μετατράπηκε ο πλάτανος από φυλλοβόλος σε αειθαλή. Επίσης στη Γόρτυνα υπάρχουν μεταξύ των άλλων ερείπια ναού αφιερωμένου στην Ίσιδα και τον Σάραπη, ιερό αφιερωμένο στον Πύθιο Απόλλωνα, λουτρά κι ένα ακέφαλο άγαλμα.

Στους Καλούς Λιμένες, κατά την παράδοση αποβιβάστηκε ο Απόστολος Παύλος όταν τον μετέφεραν στη Ρώμη. Απέναντι από τους Καλούς Λιμένες προβάλλουν το Μεγάλο και το Μικρό Νησί.

Συνεχίζοντας το δρόμο από τις Μοίρες σταματάμε στη Φαιστό (63 χλμ. από το Ηράκλειο), από τις σπουδαιότερες πόλεις της αρχαιότητας με δυο λιμάνια, τα Μάταλα και τον Κομμό. Κατοικείται από τη νεολιθική εποχή (3000 π.Χ.) και ήταν ανεξάρτητη και αυτόνομη. Ανέδειξε σπουδαίους άνδρες, ανάμεσα τους τον Επιμενίδη έναν από τους επτά σοφούς της αρχαιότητας. Στο ανάκτορο υπήρχε ο περίφημος δίσκος της Φαιστού, που εκτίθεται στο μουσείο Ηρακλείου. Πήλινος, φέρει ιερογλυφικά και στις δυο όψεις του και είναι η παλιότερη στον κόσμο ένδειξη "τυπογραφίας" - αναπαραγωγής κειμένων με καλούπια "στοιχείων". Λεπτομέρεια: Επί χρόνια η επιστημονική κοινότητα έλεγε «όχι» στην αποκρυπτογράφησή του Δίσκου! Όμως πρόσφατες συγκλονιστικές αποκαλύψεις για το αινιγματικό κείμενο αναφέρουν ότι ο Δίσκος της Φαιστού "μιλάει" Ελληνικά και είναι ένα μνημείο της κρητικής ιερογλυφικής γραφής.

Τρία χιλιόμετρα από τη Φαιστό υπάρχουν τα ερείπια του μινωικού ανακτόρου της Αγίας Τριάδας. Ο χώρος πήρε το όνομα από την παρακείμενη δίκλιτη εκκλησία του 14ου αι. Από τη διασταύρωση Φαιστού αρχίζει και φαίνεται το Λιβυκό πέλαγος. Κάνουμε στάση στα Μάταλα με τις λαξευμένες στο βράχο σπηλιές. Εδώ υπάρχουν δυο ελκυστικές προτάσεις για μπάνιο. Οι μοναχικοί τύποι προτιμούν τη μαγευτική «κόκκινη άμμο», οι κοσμικοί την Αγία Γαλήνη (12 χλμ. από το Τυμπάκι, 77 χλμ. από το Ηράκλειο).

Παρέα με τους μύθους

Παίρνοντας το δρόμο προς Ρέθυμνο στο 10ο χλμ. στρίβουμε για Τίλυσο και Ανώγεια. Στην Τίλυσο, η οποία στην αρχαιότητα έκοβε δικά της νομίσματα, υπάρχουν τρεις μινωικές επαύλεις. Εντυπωσιακό εύρημα είναι το δίκτυο ύδρευσης και το χυτό χάλκινο ειδώλιο άνδρα σε λατρευτική στάση. Ύστερα κατευθυνόμαστε προς τα Ανώγεια. Προηγουμένως περάσαμε το μνημείο εκτελεσθέντων από τους ναζί στο Β΄ παγκόσμιο πόλεμο και τη στενόμακρη κοιλάδα του Σκλαβόκαμπου, όπου εκεί οι Κρητικοί σκλάβωσαν επτά Τούρκους πασάδες.

Τα Ανώγεια βρίσκονται σε υψόμετρο 740 μ. Απέχουν 36 χλμ. από το Ηράκλειο και 54 από το Ρέθυμνο. Είναι γνωστά για τους αγώνες ανεξαρτησίας των κατοίκων του. Πρόσφατα φημίζονται και για την πολιτιστική τους δραστηριότητα. Τα τελευταία χρόνια εξελίχθηκε σε πολιτιστικό φεστιβάλ που κορυφώνεται τον Αύγουστο.

9 χλμ. από τα Ανώγεια βρίσκεται το χωριό Αξός. Είναι η μόνη πόλη της αρχαίας Κρήτης που είχε από τον 7ο αι. βασιλιά (Ετέαρχος) και κάποτε διέθετε 46 εκκλησίες από τις οποίες σήμερα σώζονται μόνο 9. Αν φθάσετε μέχρι εκεί και σας ενδιαφέρουν τα σπήλαια θα είναι κρίμα να μην επισκεφθείτε τη Σεντόνη. Βρίσκεται κοντά στο χωριό Ζωνιανά του νομού Ρεθύμνου. Θα σας αφήσει άφωνους ο πλούσιος στολισμός του.

Πριν πάμε στα Ανώγεια πήγαμε στο Ιδαίον Άντρον, όπου σε ανασκαφές βρέθηκαν μεγάλες χάλκινες ασπίδες, αγγεία, ειδώλια, σφραγίδες και διάφορα κοσμήματα. Είναι μια τεράστια σπηλιά που βρίσκεται σε υψόμετρο 1540 μέτρα,  στον κεντρικό όγκο του Ψηλορείτη πάνω από το οροπέδιο της Νίδας. Σύμφωνα με τη μυθολογία, εκεί μεγάλωσε ο Δίας. Η ιστορία: Γονείς του Δία ήταν Ρέα και ο Κρόνος, παιδιά του Ουρανού και της Γης. Ο Κρόνος ήθελε να καταπιεί τον Δία για να σώσει το θρόνο του. Τότε η Ρέα για να τον ξεγελάσει σπαργάνωσε  μια πέτρα. Ο Κρόνος ανύποπτος την κατάπιε. Τον Δία τον  μεγάλωσαν οι Νύμφες Αδράστεια και Ίδη που τον τάιζαν με το γάλα της κατσίκας Αμάλθειας και άγριο μέλι. Κι όταν έκλεγε οι Κουρήτες χτυπούσαν δυνατά τα σπαθιά στις ασπίδες τους για να μην ακούγονται τα κλάματα του μωρού. Στην περιοχή από το 1986 λειτουργεί χιονοδρομικό κέντρο.

Ένα ακόμα εντυπωσιακό σπήλαιο είναι της Ειλειθυίας, 9 χλμ. από το Ηράκλειο προς Επισκοπή. Το στολίζουν σταλαγμίτες, κολώνες και λιμνούλες. Στην αρχαιότητα ήταν χώρος λατρείας  της Ειλειθυίας, κόρης του Δία και της Ήρας και μητέρα του έρωτα. Ήταν θεά των επίτοκων γυναικών και της μητρότητας.

Τέλος σε απόσταση 3 χλμ. από τη Μίλατο μπορείτε να δείτε ένα άλλο σπήλαιο με 8 εισόδους που καλύπτει έκταση 2100 τ.μ. Εκεί όπως αναφέρει η παράδοση σφάχτηκαν το 1823 από τις ορδές του στρατηγού Χασάν 3600 άνδρες και γυναικόπαιδα. Μέσα στο σπήλαιο υπάρχει εκκλησάκι του Θωμά, και οστεοθήκη.

Η άγνωστη και εξωτική φύση

Πήγατε στο Ηράκλειο, είναι αδιανόητο να μη κάνετε μια εκδρομή στο οροπέδιο Λασιθίου (έκταση 402 τ.χλμ.), όπου το καλοκαίρι λειτουργούν 10.000 ανεμόμυλοι. Έχει λεωφορεία από Ηράκλειο (απέχει 57 χλμ.) και Άγιο Νικόλαο και με την ευκαιρία θα δείτε το Δικταίο Άντρο.

Nέο ατού στην τουριστική φαρέτρα του Ηρακλείου το Creta Aquarium, που εκτός από ενυδρείο είναι ερευνητικό κέντρο με ενυδριολόγους, επιστήμονες, δύτες, βοηθητικές δεξαμενές, αποθήκες, εργαστήρια. Βρίσκεται 15 χλμ. έξω από την πόλη κοντά στη Χερσόνησο και τα Μάλια. Η είσοδος για τους ενήλικες είναι 8 ευρώ και για τα παιδιά 6. Το ενυδρείο έχει 2.500 διαφορετικούς θαλάσσιους οργανισμούς της Ανατολικής Μεσογείου. Πολλά θα κεντρίσουν το θαυμασμό σας αλλά πάνω απ όλα είναι οι υποβρύχιες τηλεχειριζόμενες κάμερες, οι πελώριοι ροφοί, οι κατακόκκινες σκορπίνες, τα φαγκριά, οι τσιπούρες, οι σαργοί, οι σπάροι, οι κυνηγοί, τα μαγιάτικα, τα λαβράκια, οι συναγρίδες, οι σφυρίδες και φυσικά οι καρχαρίες. Το πληροφοριακό υλικό του ενυδρείου προσφέρεται σε 5 γλώσσες, ενώ υπάρχει και ειδική φορητή συσκευή που σας δίνει πληροφορίες. Το ενυδρείο είναι ανοιχτό όλο το χρόνο: 10.00-17.30 (από 16/10 έως 30/4) και 09.00-21.00 (από 1/5 έως 15/10). Στους χώρους του λειτουργεί εστιατόριο και καφέ με θαυμάσια θέα.
ΕΔΩ, στιγμές στο CRETAQUARIUM

Πώς να πάτε

Συνδέεται αεροπορικά με 5 πτήσεις την ημέρα με την Αθήνα. Υπάρχουν επίσης αεροπορικές πτήσεις από το Ηράκλειο για τη Φρανκφούρτη και το Άμστερνταμ. Από τον Απρίλιο μέχρι τον Οκτώβριο υπάρχουν πτήσεις τσάρτερ από πολλές άλλες ευρωπαϊκές πόλεις.
Υπάρχουν και πτήσεις ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΑΘΗΝΑ - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ - ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ - ΡΟΔΟΣ - ΛΑΡΝΑΚΑ

* Ολυμπιακή Αεροπορία, 25ης Αυγούστου 27-29, 2810-244846, 244824, 244868

* Aegean Airlines, 25ης Αυγούστου 34, 2810-344324

* Κυπριακές Αερογραμμές, AEROCANDIA TRAVEL SERVICES Χ.Τρικούπη 9, 2810-342776

* Αεροδρόμιο Ηρακλείου: 2810-397800


Αν θα πάτε με πλοίο κάνετε κλικ ΕΔΩ  και πριν ταξιδέψετε επικοινωνήστε με τις εταιρείες ή το λιμεναρχείο (2810 244912) για τυχόν αλλαγές.

ΠΕΙΡΑΙΑΣ - ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΠΕΙΡΑΙΑΣ:

* Μινωικές Γραμμές, 25ης Αυγούστου 78, 2810-229602

* ΑΝΕΚ, 25ης Αυγούστου 33, 2810-223067

* GA Ferries, ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΣ ΑΕ, 25ης Αυγούστου 5, 2810-346185

ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΚΥΚΛΑΔΕΣ - ΗΡΑΚΛΕΙΟ

* Hellenic Seaways, ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΣ ΑΕ, 25ης Αυγούστου 5, 2810-346185

* GA Ferries, ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΣ ΑΕ, 25ης Αυγούστου 5, 2810-346185

ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΚΑΣΟΣ - ΚΑΡΠΑΘΟΣ - ΡΟΔΟΣ

* LANE, ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΣ ΑΕ, 25ης Αυγούστου 5, 2810-346185

Άφιξη με το αεροπλάνο

Χρησιμοποιώντας Αυτοκίνητο: Ο μόνος δρόμος που οδηγεί από το αεροδρόμιο στο κέντρο της πόλης του Ηρακλείου, είναι η λεωφόρος Ικάρου. Ακολουθείστε το δρόμο αυτό μέχρι το κέντρο της πόλης για περίπου 4 χιλιόμετρα. Υπάρχουν πάντα διαθέσιμα taxi στο αεροδρόμιο, το κόστος διαδρομής συνήθως δεν υπερβαίνει τα 7 €.

Η εθνική οδός εύκολα προσεγγίζεται από το Ηράκλειο. Μπορείτε να φτάσετε στον Άγιο Νικόλαο σε 1 ώρα (72 χιλιόμετρα) και στα Χανιά  σε 2 ώρες (137 χιλιόμετρα). Ο δρόμος είναι πολύ ευχάριστος και η θέα του βουνού και της θάλασσας εντυπωσιακή. Αστικά Λεωφορεία (μπλε) καλύπτουν την πόλη του Ηρακλείου από νωρίς το πρωί μέχρι αργά το βράδυ. Με αφετηρία το λιμάνι της πόλης δρομολόγια εκτελούνται και προς τον αρχαιολογικό χώρο της Κνωσού. Πληροφορίες: 2810-226065.

Υπεραστικά Λεωφορεία (πράσινα) συνδέουν το Ηράκλειο με όλες τις μεγάλες πόλεις της Κρήτης:

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΛΑΣΙΘΙ (Χερσόνησος-Μάλια-Αγ.Νικόλαος-Ιεράπετρα-Σητεία-Βιάννος-Μονοφάτσι), Λιμάνι Ηρακλείου, 2810-245019, 245020

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ - ΣΤΑΛΙΔΑ - ΜΑΛΙΑ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟ Ν.ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ - ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ - ΙΕΡΑΠΕΤΡΑ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟ Ν.ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ - ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ - ΣΗΤΕΙΑ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΣΙΣΣΙ - ΜΙΛΑΤΟΣ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΟΡΟΠΕΔΙΟ ΛΑΣΙΘΙΟΥ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΑΡΧΑΝΕΣ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΑΓΙΑ ΠΕΛΑΓΙΑ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΒΙΑΝΝΟΣ

* ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ - ΕΛΟΥΝΤΑ - ΠΛΑΚΑ

* ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ - ΚΡΙΤΣΑ

* ΙΕΡΑΠΕΤΡΑ - ΣΗΤΕΙΑ

* ΣΗΤΕΙΑ - ΠΑΛΑΙΟΚΑΣΤΡΟ - ΖΑΚΡΟΣ

* ΣΗΤΕΙΑ - ΒΑΙ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΜΕΣΑΡΑ (Μεσσαρά-Μυλοπόταμος-Μαλεβύζι), Χανιώπορτα, 2810-255965

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΦΑΙΣΤΟΣ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΜΑΤΑΛΑ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΤΥΜΠΑΚΙ - ΑΓΙΑ ΓΑΛΗΝΗ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΛΕΝΤΑΣ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΑΝΩΓΕΙΑ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΜΟΙΡΕΣ

* ΗΡΑΚΛΕΙΟ - ΧΑΝΙΑ - ΡΕΘΥΜΝΟ Λιμάνι Ηρακλείου, 2810-245019, 245020

Που θα μείνετε

Tα ξενοδοχεία Α', Β' και Γ' κατηγορίας εντός της πόλης είναι τα ακόλουθα:

·      ATLANTIS HOTEL, *****, Υγείας 2, Ηράκλειο, 2810-229103

·      GDM Megaron Luxury Hotel, *****, Μποφώρ 9, Ηράκλειο, 2810-305300

·      ASTORIA CAPSIS HOTEL, Α' Κατηγορίας, Πλατεία Ελευθερίας, Ηράκλειο, 2810-343080

·      GALAXY HOTEL, Α' Κατηγορίας, Δημοκρατίας 75, Ηράκλειο, 2810-238812

·      ATRION HOTEL, B' Κατηγορίας, Χρονάκη 6, Ηράκλειο, 2810-229225

·      LATO HOTEL, B' Κατηγορίας, Επιμενίδου 15, Ηράκλειο, 2810-228103

·      MEDITERRANEAN HOTEL, B' Κατηγορίας, Πλατεία Δασκαλογιάννη, Ηράκλειο, 2810-289331

·      CASTELLO HOTEL, Γ' Κατηγορίας, 62 Μαρτύρων 1, Ηράκλειο, 2810-251212

·      EL GRECO HOTEL, Γ' Κατηγορίας, Οδός 1821, Ηράκλειο, 2810-281071

·      OLYMPIC HOTEL, Γ' Κατηγορίας, Πλατεία Κορνάρου, Ηράκλειο, 2810-288861

·      MARIN DREAM HOTEL, Γ' Κατηγορίας, Δ. Μποφώρ 12, Ηράκλειο, 2810-300019

·      KASTRO HOTEL, Γ' Κατηγορίας, Θεοτοκοπούλου 22, Ηράκλειο, 2810-284185

Τέλος υπάρχει και μεγάλος αριθμός μικρότερων ξενοδοχείων και ενοικιαζόμενων δωματίων που μπορούν να σας φιλοξενήσουν κατά την παραμονή σας στην πόλη μας.

Τι θ' αγοράσετε

Από τη δημοτική αγορά της πόλης  αγροτικά και κτηνοτροφικά προϊόντα - τυροκομικά, κρεατικά, λουκάνικα ξιδάτα, λαχανικά, λάδι, ελιές, κρασί, τσικουδιά, σταφίδες, κάθε λογής φρούτα, μέλι, χαρούπια, φάβα, τσάι του βουνού, αρωματικά βότανα. Από τον Kρουσώνα, τυροκομικά και κρέας. Από το Ζαρό, πέστροφες και σολομούς.  Από τον Aρόλιθο και το Φόδελε, είδη λαϊκής τέχνης. Από τις Αρχάνες, σταφύλια και κρασί. Από τον Άγιο Μύρωνα, μαλεβιζιώτικο κρασί. Από το Θραψανό, κεραμικά. Από την Άρβη, μπανάνες. Από τα Πεζά, λάδι, κρασί, ρακή, σαπούνια. Από τις Μοίρες, την Αγία Βαρβάρα και το Τυμπάκι, αγροτικά προϊόντα.

 Τι να δοκιμάσετε

Εκτός από το πλουσιότατο εδεσματολόγιο θα βρείτε μια μεγάλη ποικιλία από φαγητά, μεζέδες και γλυκά (Βίντεο).  Αν ψάξετε μπορείτε να φάτε καλά και ποιοτικά. Δοκιμάστε «χοχλιούς μπουμπουριστούς» - σαλιγκάρια μαγειρεμένα με παραδοσιακό τρόπο -, «καλιτσούνια» - τηγανητά τυροπιτάκια με σπιτικό φύλλο, μυζήθρα ή φρέσκο ανθότυρο -, «στάκα» - φτιάχνεται στο τελευταίο στάδιο παραγωγής του βούτυρου γάλακτος.

Επίσης, πατάτες «οφτές», «ντάκο» - κριθοκουλούρα με τυρί, λάδι και ντομάτα -, ντολμαδάκια με αμπελόφυλλο, κρεατόπιτα και κουνέλι στιφάδο. Αν ανηφορήσετε προς τα ορεινά δοκιμάστε τα βραστά μακαρόνια με μπόλικο ανθότυρο και το κρέας από ημιάγρια κατσίκια. ΕΔΩ, αυθεντικές παραδοσιακές συνταγές.


Στο Ζαρό, ψητές πέστροφες και σολομούς. Στο Λέντα και τον Τσούτσουρο ψάρια και θαλασσινά. Μη γυρίσετε από το Ηράκλειο μόνο με μυρωδιά θάλασσας. Δοκιμάστε χταπόδι και «ρακή τίμια», δίχως ξυλόπνευμα και σαλάτα από σταμναγκάθι και κοχλιούς και μαντινάδες που μόλις γράφτηκαν πάνω στη λύρα και το λαούτο. Στο Ηράκλειο, υπάρχουν πολλά γλυκά και αρτοσκευάσματα. Προτείνω να γευτείτε τις ζεστές μπουγάτσες με κρέμα και τυρί που φτιάχνονταν από Αρμένιους ζαχαροπλάστες εδώ και 8 αιώνες.

Το πόλη έχει ένα σωρό εστιατόρια και ταβέρνες, όχι μόνο για την τουριστική σεζόν. Πολύ καλές επιλογές είναι η κλασική «Αντιγόνη», τα καλά εστιατόρια «Τζιοβάνι», «Λούκουλος», «Έργανος», «Νικολούδης», «Μεράστρι», «Λύκαστος», «Έμπολο», η γνωστή ψαροταβέρνα του «Καράβολα», τα «Δειλινά» και στην καρδιά της αγοράς, ο «Γιακουμής».

Αξίζει τέλος να αναφέρει κανείς τις πολιτιστικές εκδηλώσεις που γίνονται κάθε καλοκαίρι στην πόλη. Διαρκούν 3 περίπου μήνες και περιλαμβάνουν θεατρικές παραστάσεις, μουσικά και χορευτικά προγράμματα, καθώς και άλλες καλλιτεχνικές εκδηλώσεις.

Αν θέλετε να παρακολουθήσετε συναυλίες ελληνικών και ξένων συγκροτημάτων τότε σίγουρα πρέπει να δείτε το πρόγραμμα του "Μύλος Club” (Λαχανά & Μητσοτάκη 13, τηλ. 2810 343149. Κάθε Παρασκευή και Σάββατο όλο και κάποιο ενδιαφέρον συγκρότημα η τραγουδιστής θα εμφανίζεται. Στη θέση που βρισκόταν το φημισμένο μπαράκι «Αυγό» την ιστορία συνεχίζει στις μέρες μας το "La Brasserie”  (πλατεία Κοραή) όπου συχνά – πυκνά εμφανίζονται ζωντανά ροκ και τζαζ συγκροτήματα, σ ένα χώρο με χαρούμενα χρώματα, άφρονη καλή μουσική και πολύ κέφι.  Ενδιαφέρον και ξεχωριστό, με διεθνή και λίγη Κρητική κουζίνα, είναι το «Παγοποιείο» (πλατεία Αγίου Τίτου, τηλέφ. 2810 346028).  Κάποιες μέρες της εβδομάδας οργανώνονται μουσικές βραδιές με ζωντανή μουσική. Τρελά λατινοαμερικάνικα βράδια και μαθήματα λάτιν χορού κάθε βράδυ θα ζήσετε στο «Habanero” (Χάνδακος 55, τηλ. 2810 331 109).  Το πιο ωραίο κλαμπ της πόλης έχει όνομα: «Desire Disco Restaurant”  (Αρχιεπισκόπου Μακαρίου 17, τηλ. 2810 346626). Ευχάριστη μουσική, λογικές τιμές και ίσως δείτε στην κονσόλα σε ρόλο Dj τη Μάγκυ Χαραλαμπίδου. Τέλος επειδή σίγουρα θα ζητήσετε να δοκιμάσετε γνήσιο κρητικό φαγητό θυμηθείτε τη διεύθυνση: «Χρειαζούμενος», Αγία Ειρήνη στην προέκταση της λεωφόρου Κνωσού, 6 χλμ. από το Ηράκλειο, τηλ. 2810 324 008.

Η Κρήτη είναι το μεγαλύτερο σε έκταση νησί της χώρας μας και το πέμπτο της Μεσογείου μετά τη Σικελία, τη Σαρδηνία, την Κύπρο και την Κορσική. Έχει έκταση 8261 τ.χ., πληθυσμό 536.980 και μήκος ακτών 1046 χλμ.  Διοικητικά χωρίζεται σε τέσσερις νομούς: Χανίων με πρωτεύουσα τα Χανιά, Ρεθύμνης με πρωτεύουσα το Ρέθυμνο, Ηρακλείου και Λασιθίου με πρωτεύουσα τον Άγιο Νικόλαο.

Βουνά και φαράγγια

Η Κρήτη δεν είναι μόνο θέρετρα και μπαρ ή ένας ηλιόλουστος τόπος με όμορφες παραλίες. Πάνω απ' όλα είναι ένα νησί γεμάτο βουνά που έχουν επηρεάσει τόσο την ιστορία της όσο και την ιδιοσυγκρασία των κατοίκων της. Στα δυτικά υψώνονται τα Λευκά Όρη ή Μαδάρες με ψηλότερη κορυφή τις Πάχνες (2453 μ.). Η Ίδη ή Ψηλορείτης έχει ψηλότερη κορυφή τον Τίμιο Σταυρό (2456 μ.).

Μη ξεχνάτε πως η Κρήτη είναι η αγαπημένη των ορειβατών και βήμα -  βήμα μέσα από δάση , φαράγγια και ακρογιαλιές μπορείτε να ανακαλύψετε το πραγματικό πρόσωπο της Μεγαλονήσου. Αν λοιπόν θέλετε να μυηθείτε στην άγρια ομορφιά και αρμονία των αντιθέσεων και να έρθετε αντιμέτωποι με την άγνωστη και εξωτική κρητική φύση βαδίστε στο Ε4 το ευρωπαϊκό μονοπάτι μεγάλων διαδρομών. Αυτό ξεκινάει από τα Πυρηναία, περνάει από τις Άλπεις, διασχίζει την πρώην Γιουγκοσλαβία, φθάνει στη Φλώρινα, κατηφορίζει στο Γύθειο και καταλήγει νότια μέχρι το Καστέλι Κισσάμου.  Στην Κρήτη το Ε4 οδηγεί σε συγκλονιστικά τοπία, αρχαιολογικούς χώρους, ιστορικά μοναστήρια, αποξηραμένες ρεματιές, παραθαλάσσιες σπηλιές, έρημες ακρογιαλιές και είναι ένας μοναδικός τρόπος να ανιχνεύσεις την ιστορία και τον πολιτισμό της.

Εκτός από τα ορεινά μονοπάτια, υπάρχουν πολλά κοντά στις νότιες ακτές, όπως και πάρα πολλά φαράγγια (Βίντεο). Ορισμένα απ' αυτά είναι διάσημα, όπως το φαράγγι της Σαμαριάς ή του Ρούβα, ενώ δεν απουσιάζουν και φαράγγια που απαιτούν ιδιαίτερες ικανότητες όπως το φαράγγι του Χα που μέχρι σήμερα το έχουν διασχίσει μονάχα 4 άτομα. Φυσικά υπάρχουν φαράγγια αληθινά δύσκολα, που απαιτούν ιδιαίτερες ικανότητες, γνώσεις κι εξοπλισμό. Για τις πεζοπορικές διαδρομές της Κρήτης δείτε ΕΔΩ!

Η "Βενετία της Ανατολής"

Στις αρχές του 13ου αι. η Κρήτη περιέρχεται στην κατοχή της Βενετίας. Το λιμάνι της γίνεται ο σπουδαιότερος πολεμικός ναύσταθμος. Χαρακτηριστικό είναι πως anima (ψυχή) της Βενετίας ονομάζεται σε ενετικά έγγραφα το λιμάνι και η πόλη "Βενετία της Ανατολής".

Εν κατακλείδι: Είναι δύσκολη πόλη το Ηράκλειο, δεν παραδίδεται εύκολα. Και είναι πολλά αυτά που οι περιορισμοί δεν επέτρεψαν να μάθουμε γι αυτή την πόλη. Μένει ωστόσο η ικανοποίηση ότι η γνωριμία έγινε. Πάντως για να καταλάβετε το Ηράκλειο και γενικά την Κρήτη πάτε στην ύπαιθρο, περπατήστε στα χωριά της, μιλήστε με ντόπιους, πιείτε μια ρακή κι αν θέλετε να μάθετε περισσότερα διαβάστε λίγο Καζαντζάκη.
Παρακάτω δυο video για την Κρήτη με το enelfkotv: